maandag 27 mei 2013

Tirza, Arnon Grunberg


Over het boek
Jörgen Hofmeester is vader van twee kinderen, Tirza en Ibi. Zijn echtgenote had hun verlaten voor haar jeugdliefde, maar na drie jaar staat ze weer voor de deur. Tirza is afgestudeerd aan het gymnasium en gaat met haar vriend een reis maken door Afrika. 

Tirza is alles voor Hofmeester. Hij houdt zielsveel van haar. Tirza is zijn zonnekoningin. Als hij haar vriendje ontmoet, wordt hij helemaal woest. Choukri, het vriendje, lijkt sprekend op Mohammed Atta. De zonnekoningin is verliefd op Atta en gaat met hem naar Afrika. 

Mening
Ik vond Tirza best een goed boek. In het begin was het erg langdradig. De eerste 70 bladzijdes gingen over de echtgenote en hoe zij Hofmeester en haar kinderen verliet voor een jeugdliefde. Daarnaast gingen de eerste 300 bladzijdes over het karakter van Hofmeester.  Dit riep emotionele spanning op.

Ik wist waar het boek over ging, maar het belangrijkste deel kwam maar niet. Hierdoor raakte ik een beetje in de war. Ik snapte niet dat het leven van Hofmeester in 300 bladzijden beschreven moest worden, en het belangrijkste in 100 bladzijden. Uiteindelijk was het allemaal best logisch. Je moest het verleden van Hofmeester kennen om zijn daden te begrijpen. 

Ik vond het erg mooi dat Hofmeester met Kaisa omging alsof het zijn eigen dochter was, maar ergens vond ik het toch niet zo verstandig. Het is natuurlijk erg mooi als een man een verwaarloosd kind als eigen neemt, maar met Hofmeesters verleden weet ik niet of Kaisa er beter van wordt. Al snel begint Hofmeester haar ook al hoog-hoogbegaafd te noemen, zoent hij haar vaak op haar gezicht en hij wilt maar geen kinderbed in zijn kamer zodat ze samen in één bed slapen. 

Daarnaast vind ik het opmerkelijk dat Hofmeester vind dat hij de meest perfecte dochters heeft verwekt, terwijl die niet zo perfect zijn als hij denkt. Beide dochters hebben een relatie (gehad) met oudere mannen, terwijl zij minderjarig waren. Ook heeft Tirza erg lang met de ziekte anorexia geworsteld.  

Ik vond het idee  om emotionele spanning op te wekken maar de lezer daarna in de maling te nemen erg goed van de schrijver. Je hebt het hele verhaal lang sympathie voor Hofmeester, maar uiteindelijk kom je erachter dat Tirza de sympathieke persoon is. Pas in het einde van het boek, toen Hofmeester Kaisa vertelde dat hij zijn dochter had vermoord, kwam je erachter dat je in de maling was genomen. Het was erg slim van de schrijver om die gebeurtenis al eerder in het boek te verwerken, maar er dingen uit weg te laten. Daardoor wordt de kritische spanning nog groter en is het verhaal logischer geworden. Een voorbeeld is dat Hofmeester zich vies voelde nadat hij zijn dochter en Choukri seks zag hebben, waarna hij een douche nam. Hij was dus vies van het bloed. Hij ging toen ook verder aan de tuin werken, maar wat hij eigenijk deed was de lichamen begraven. Dat vond ik een erg spannend stuk om te lezen.

Het was dus eerst erg langdradig, maar uiteindelijk heeft de schrijver de juiste schrijfstijl gebruikt. Ik vind het boek geen tweede keer lezen waard, omdat ik niet weer door de eerste 300 bladzijdes heen wil.

Extra
Dit boek is ook verfilmd. De trailer is te vinden met de onderstaande link:

woensdag 6 maart 2013

Het Diner, Herman Koch

WAAROM HEB IK DIT BOEK GEKOZEN?
Ik had wel interesse in dit boek, maar het stond oorspronkelijk niet in mijn top drie voor boeken die ik wilde gaan lezen. Toen ik naar de bibliotheek ging, bleek dat de drie boeken die ik oorspronkelijk wilde niet aanwezig waren. Toen dacht ik aan dit boek, er was nog een exemplaar te leen.

Ik kwam aan dit boek dankzij een vriendin van mij. Zij heeft dit boek eerder gelezen, ook voor haar weblog. Ze was er heel erg positief over en ze legde me uit waar het over ging. Ik werd nieuwsgierig en besloot vroeg of laat dit boek ook maar te gaan lezen. 




SAMENVATTING
Paul en Serge, twee broers, zitten samen te dineren in een chique restaurant. Opeens hoort Paul een telefoon rinkelen, die van zijn zoon Michel, blijkt te zijn. Michel belde zijn eigen telefoon om te kijken waar het was, hij had hem nodig. Ze spreken af dat Michel hem op komt halen. Paul heeft alle respect voor Michel, maar hij kan de verleiding niet weerstaan en bekeek wat video's. In een video ziet hij zijn zoon en zijn neefje een dakloze vrouw in brand steken. De geadopteerde zoon van Serge, Beau, heeft deze filmpjes ook gezien en chanteert ze hiermee. De moord op de dakloze is de reden waarom Paul door Serge is uitgenodigd voor het diner. Ze staan voor een moeilijke beslissing, hun zoons wel of niet aan te geven. 

THEMA'S
Het belangrijkste thema van dit boek is familiedrama. Er zitten erg veel conflicten in het boek, ook met flashbacks. Met behulp van de onderstaande citaten leg ik uit waarom ik dit het belangrijkste thema vind.

Bladzijde 216:
'Wij weten als geen ander dat je enorm je best doet om het voor Michel allemaal zo normaal mogelijk te laten lijken.'

Dit is een flashback. Deze zin werd gesproken door de vrouw van Serge, Babette. Paul was rond die tijd overspannen en zijn vrouw, Claire, lag in het ziekenhuis. Claire had zonder dat Paul het wist afgesproken met Serge en Babette dat zij voor Michel zouden zorgen. Paul had inderdaad moeite met het huishouden, maar hij deed zijn best. Hij was fel tegen deze beslissing. Hij wilde niet dat zijn zoon door zijn broer werd meegenomen. Serge bleef volhouden omdat hij vond dat het beter voor Michel was. Paul werd woest. Zo erg zelfs, dat hij met een pan op het hoofd van zijn broer sloeg tot hij bloede.

Bladzijde 92:
'We moeten het over onze kinderen hebben, zei Serge Lohman.'

Deze zin gaat natuurlijk over het hoofddilemma van het boek. Paul is de enige die voor het diner niet afweet van zijn zoon en neefje. De rest heeft het besluit genomen om het hem niet te vertellen, omdat Paul snel woedeaanvallen krijgt. Echter pakt hij dit heel volwassen aan en komt hij meer te weten dan de rest. Serge, Babette en Claire weten namelijk niks van de filmpjes af en weten ook niet dat Beau de jongens chanteert. 
Deze zin omvat de hele reden waarom Paul en Claire door Serge zijn uitgenodigd. Ze moeten een beslissing maken. Omdat Serge lijsttrekker van de hoogste partij is, kan die beslissing ook zijn carrière aantasten. 

KARAKTER HOOFDPERSOON
De hoofdpersoon is Paul. Hij wordt heel snel agressief, vooral als hij zijn zoon moet beschermen. Voorbeelden hiervan zijn:

  • Als de rector van de school van Michel met Paul over een werkstuk wilt praten, is hij het hier mee oneens. Het werkstuk gaat over de doodstraf, en de rector vindt dat sommige opmerkingen niet kunnen. Als hij dan ook nog verdenkt dat Paul het werkstuk heeft gemaakt, en niet Michel, trekt Paul het niet meer. Hij slaat vervolgens de rector in elkaar;
  • Serge en Babette wilden een tijdje voor Michel zorgen, omdat Claire in het ziekenhuis lag. Paul kon heus wel voor zijn eigen zoon zorgen, maar hier waren ze het niet mee eens. Dit leidde tot een woede uitbarsting van Paul, die daardoor zijn eigen broer met een pan sloeg (zie 'Thema's');
  • Toen Michel nog klein was, schopte hij met een voetbal per ongeluk door het ruit van de fietsenmaker. Hij ging samen met zijn vader de schade vergoeden. De fietsenmaker werd kwaad omdat hij dacht dat Michel het expres had gedaan. Paul vond zijn gedrag niet passend, waardoor hij begon te schelden en te dreigen met een fietspomp. Als de fietsenmaker niet een stapje terug deed, vielen er klappen.
  • Paul was een geschiedenisdocent. Door zijn agressiviteit werd hij ontslagen en hierdoor is hij al een tijdje werkloos;
  • Als hij weer aangenomen zou willen worden op de school, moet hij eerst naar een psychiater. Daar krijgt hij pillen om zijn woede te onderdrukken.
Dit boek is geschreven in de ik-vorm. Het verhaal wordt dus uit het perspectief van Paul beschreven. Paul doet af en toe erg mysterieus in dit boek. Zo heeft hij bijvoorbeeld een ziekte (woede aanvallen) die hij niet wilt noemen en hij zegt ook niet waarom Claire in het ziekenhuis lag. Hierover een citaat:

Bladzijde 204:
'Ik ga hier niet vertellen wat Claire mankeerde, dat is privé, vind ik.'

Ik begrijp het gedrag van Paul wel, maar soms gaat hij toch echt te ver. Ik snap niet hoe je je eigen broer tot bloeden kan slaan. Het is duidelijk dat hij een ziekte heeft, maar toch schrok ik ervan.

Bladzijde 221:
'In mijn herinnering was er een duidelijk gesis te horen toen ik de gloeiende hete handvaten van de pan vastpakte en de huid van mijn vingers verbrandde. Ik voelde geen pijn, althans niet op dat moment. Babette gilde. Serge trok zijn hoofd nog naar achteren, maar de bodemrand van de pan raakte hem midden in het gezicht.'

Paul heeft heel veel ergernissen die ik zelf ook heb. Alle ergernissen tijdens het diner worden mooi omschreven. Aan sommige dingen heb ik ook een hekel, maar daar denk ik niet echt bij na. De volgende dag ben ik het alweer vergeten. Paul ergert zich bijvoorbeeld aan de garant. De garant legt hem heel netjes uit wat er op zijn bord ligt. Dit kan Paul echt niet schelen. Hij heeft het besteld dus hij weet het wel. Ook komt de pink van de garant als maar terug in het verhaal. In het onderstaande citaat worden deze ergernissen weergeven:

Bladzijde 27:
'Nu kon de dergelijke informatie mij over het algemeen gestolen worden, voor mijn part kwam de rozemarijn uit het Ruhrgebied of uit de Ardennen, maar ik vond het al ruimschoots te veel gelul voor alleen een schaaltje met olijven, en ik had geen zin om hem er zomaar mee weg te laten komen. Bovendien was er die pink. Waarom wees iemand met zijn pink? Was dit chic? Hoorde het soms bij het pak met de fijne blauwe streepjes, zoals het lichtblauwe zakdoekje? Of had de man gewoon iets te verbergen? Zijn overige vingers kregen we immers niet te zien, die had hij in de palm van zijn hand gevouwen, zodat ze aan het oog werden onttrokken - misschien waren ze bedekt met schimmeleczeem of symptomen van een niet te behandelen ziekte.'

TAALGEBRUIK
Het boek is vlot en makkelijk geschreven. In sommige boeken zijn zinnen onduidelijk of weet je de betekenis van woorden niet, maar in dit boek kwam dat niet aan de pas. Je moet misschien maar één of twee keer een zin opnieuw lezen. 

Bladzijde 229:
''Jezus wat een lul!' zei Babette; ze veegde driftig over het tafelkleed, over de plek waar zojuist nog haar nagerecht had gestaan, alsof ze de eventuele sporen die het schaaltje bramen daar kon hebben achtergelaten, wilde wissen.'

Hierboven kan je het taalgebruik van Koch zien. Het is niet heel netjes, maar in sommige situaties wel reëel. Je ziet hier dat het soms niet op een mooie of poëtische manier geschreven is.

STEMMING EN BOODSCHAP
De ouders van Michel steunen hem in alles wat hij doet. Ze houden heel veel van hem, wat hij ook doet. Ze doen alles om hem te beschermen.

Bladzijde 279/280:
'Ik moest denken aan die moeder jaren geleden in Duitsland, die de moordenaar van haar kind in de rechtszaal had doodgeschoten. Zo'n moeder was Claire.'

Hoever zou jij gaan om je kind te beschermen? Wat zou jij doen als je in een vergelijkbare situatie terecht zou komen? Uit mijn directe omgeving ken ik iemand die een soortgelijke beslissing moest maken. Ze hadden ervoor gekozen om hun zoon toch aan te geven. Bij een ernstig misdrijf zoals moord zal ik mijn kind ook aangeven. Maar in het verhaal werd duidelijk dat Michel de ziekte van zijn vader heeft geërfd. Hij kon er dus niks aan doen. Moet hij dan ook een paar jaar uit zijn jeugd missen? Dit verhaal zet je echt aan het denken. Als je de verkeerde beslissing maakt in deze situaties, kan het zijn dat je het de rest van je leven meesleept.

VERGELIJKING MET DE EERDER GELEZEN BOEKEN
Het boek 'De vrouw die alles had' vond ik erg saai. Het is een heel pakkend verhaal maar het is totaal niet boeiend opgeschreven en ik had moeite met het uitlezen ervan. Je snapt vaak niet wanneer je in een flashback of wanneer je in het heden zit. Het taalgebruik was niet duidelijk. 'Het Diner' is totaal anders en ook veel leuker. Je hoeft niet een grote woordenschat te hebben om dit boek te kunnen lezen, en toch worden er dingen op een bijzondere en mooie manier beschreven.

'De Donkere Kamer van Damokles' is goed vergelijkbaar met dit boek. Ze zijn allebei erg spannend en mysterieus. Er waren wel verschillende soorten spanning. 'De Donkere Kamer' had vooral uiterlijke spanning (gevechten e.d.) en in 'Het Diner' kwam eerder innerlijke spanning voor (emoties zoals woede). Deze twee boeken vond ik fijn om te lezen. Als ik geen goed boek heb, kom ik vaak niet eens langs bladzijde dertig. Ik laat dan het boek met steeds langere pauzes liggen totdat ik vergeet dat het er is. Met dit soort boeken ben ik meteen geïnteresseerd en blijf ik doorlezen.

VRAGEN OM BIJ NA TE DENKEN
  • Wat zou jij doen als je kind een misdrijf heeft gepleegd?;
  • Als jij een groot en belangrijk geheim van je zoon of dochter weet, om welke reden zou je het je partner wel of niet vertellen?





zaterdag 29 december 2012

De donkere kamer van Damokles, Willem Frederik Hermans


OVER DE SCHRIJVER
Het boek ‘De donkere kamer van Damokles’ is geschreven door Willem Frederik Hermans (1921-1995).

Hermans groeide in Amsterdam in een onderwijsgezin op. Zijn vader zei tegen hem dat hij niks kon, en meer op zijn zus moest lijken. Daarom haatte hij haar, maar toen zij en haar neef (die in het geheim een relatie hadden) zelfmoord pleegden bij de inval van de Duitsers in mei 1940, verkeerde hij in schok. Zijn gevoel van achterstelling en deze traumatische ervaring hebben (waarschijnlijk) een grote invloed gehad op zijn schrijverschap. Deze gebeurtenissen worden namelijk in veel van zijn boeken beschreven. In ‘De donkere kamer van Damokles’ heeft de hoofdpersoon een relatie met zijn nicht, en de zelfmoord van zijn zus geeft hij ook weer in de boeken ‘Ik heb altijd gelijk’ en in ‘Herinneringen van een Engelbewaarder’.

Hermans ging na het gymnasium studeren aan de Universiteit van Amsterdam. Hij studeerde fysische geografie. Hij slaagde in 1955 met hoge cijfers (cum laude). Hierna werkte hij van 1958-1973 aan de Universiteit van Groningen. Hier klaagde veel collega’s over Hermans, omdat zij vonden dat hij te weinig op colleges verscheen en meer tijd besteedde aan zijn schrijverschap dan aan de wetenschap. Hierna, in 1973, verliet hij Nederland voor Parijs.

In de jaren vijftig begon Hermans met het schrijven van romans over de Tweede Wereldoorlog. Hij beschreef de door de oorlog getekende generatie, zonder hoop, geloof of idealen. De hoofdpersonen kunnen niemand vertrouwen. Ze bedriegen elkaar, ze zijn wanhopig en ze zijn leugenaars. Ook liet Hermans zien dat het verzet tegen de Duitsers niet altijd even heldhaftig was. Hermans mengde zijn fantasieën in zijn realistische verhalen, waardoor het verhaal echt gebeurd lijkt te zijn.

Hermans had veel kritiek op iedereen. Hij was niet bang om zijn eigen mening te geven. Hij had bijvoorbeeld diverse kritieken over de Nederlandse politiek, zijn collega-auteurs en de Nederlandse literatuur. Deze verschillende kritieken heeft hij verwerkt in zijn boeken ‘Mandarijnen op zwavelzuur’ en ‘Het sadistisch universum’.

Na zijn dood, in april 1998, is het Willem Frederik Hermans instituut (WFHi) opgericht. Deze is gevestigd in Koninklijke Nationale Bibliotheek in ’s-Gravenhage. De erven van Willem zijn een van de vele sponsoren van het instituut.

Samen met de erven van Hermans hebben het WFHi en de uitgeverij De Bezige Bij in 2002 een keuze gemaakt uit een aantal kandidaten om een biografie over Willem Frederik Hermans te schrijven. Ze hebben gekozen voor Willem Otterspeer. Willem Otterspeer maakte tijdens een tentoonstelling van het fotowerk van Hermans bekend dat het eerste deel van de langverwachte biografie verschijnt in september 2013. Otterspeer werkt al sinds 1999 aan de biografie die uit twee delen zal bestaan. Otterspeer kreeg geregeld kritiek omdat hij zoveel tijd nodig heeft.

Bronnen:           
http://nl.wikipedia.org/wiki/Willem_Frederik_Herman     http://www.literatuurgeschiedenis.nl/lg/20ste/auteurs/lg20027.html
                   
 SERIE FOTO'S EN TOELICHTING OVER DUBBELGANGERS








Osewoudt en Dorbeck















Het thema van het boek waarover ik een toelichting geef is ‘dubbelganger’.  Een dubbelganger is een persoon die opvallend op een andere persoon lijkt. In het boek lijkt Henri Osewoudt als twee druppels water op Dorbeck, een Engelse officier.

De kans om een dubbelganger te hebben is best groot, aangezien er miljarden mensen op de wereld zijn. Er zijn 25000 genen waar niet heel veel varianten van bestaan, dus het kan zijn dat je een dubbelganger hebt. De kans dat je je dubbelganger tegenkomt is echter kleiner.

De Canadese fotograaf François Brunelle heeft als doel: 200 foto’s over de hele wereld van dubbelgangers maken. Het project heet ‘I’m not a look-a-like’. François heeft geen interesse in beroemdheden, maar als ze op lijken personen die geen familie van ze zijn, mag het wel. Hij zoekt naar gelijkenissen en de personen mogen absoluut geen familie zijn. François fotografeert alleen zwart-wit foto's. Hij heeft onder andere de twee jonge meisjes hiernaast gefotografeerd.

In het boek is het thema dubbelganger erg belangrijk. Dorbeck laat Osewoudt allemaal klusjes voor hem opknappen. Aan het eind van de oorlog wordt Osewoudt als Dorbeck gezien en hij wordt beschuldigd als landverrader. Iedereen getuigd tegen hem, want men herkent zijn gezicht. Osewoudt moet bewijzen dat hij Dorbeck niet is, maar Dorbeck is spoorloos verdwenen en er zijn geen bewijzen dat hij bestaan heeft.

Bronnen:

MOTTO VAN LUDWIG WITTGENSEIN
Op bladzijde 319 van het boek staat een naschrift van Ludwig Wittgenstein. Deze luidt als volgt:

'Ik kan hem zoeken als hij er niet is, maar hem niet ophangen als hij er niet is.
Men zou kunnen willen zeggen: "Dan moet hij er toch ook zijn als ik hem zoek."
- Dan moet hij er ook zijn als ik hem niet vind, en ook als hij helemaal niet bestaat.'

Het motto gaat erover dat Osewoudt niet kan bewijzen dat Dorbeck bestaat om zijn onschuld te bewijzen. Dorbeck is nergens te vinden. Er zijn getuigen, maar omdat Osewoudt zoveel op Dorbeck lijkt, getuigen ze tegen hem. De enige manier om zijn onschuld te bewijzen is door een foto waar hij samen met Dorbeck opstaat. Deze is echter ook spoorloos.

In de laatste zin staat er dat hij er dat Dorbeck niet zo kunnen bestaan, maar er wel is. Ik denk dat Dorbeck als persoon inderdaad niet zo kunnen bestaan, maar als illusie in het hoofd van Osewoudt bestaat hij wel.

TITELVERKLARING
Met 'de donkere kamer' worden vast meerdere kamers bedoeld, een donkere kamer om foto's te ontwikkelen, de donkere gevangeniscellen en zelfs de kamers van je eigen huis, vanwege de verduistering. 

Damokles was een Griekse Oudheid en de hoveling van de tiran Dionsysius. Hij was erg gelukkig in zijn leven en iedereen was jaloers op hem. Dionysius hing een zwaard aan een stuk paardenhaar boven de stoel van Damokles, dat moest symboliseren dat er altijd gevaar dreigt voor mensen die gelukkig en machtig zijn. Er is ook een uitdrukking: 'Het zwaard van Damokles hangt hem/haar boven het hoofd.' Deze duidt dat er op dat er voortdurend een dreiging is. 

De dreiging is in dit geval niet het zwaard, maar een foto die de onschuld van Osewoudt moet bewijzen. Zonder deze foto wordt Osewoudt schuldig verklaard en moet naar het gevang. In die tijd moesten foto's ontwikkeld worden in een donkere kamer. Vandaar de naam 'De donkere kamer van Damokles.'

Bronnen:
http://nl.wikipedia.org/wiki/Damocles

LOFREDE
Je merkt in het begin heel goed dat Osewoudt een slecht leven heeft. Hij is lelijk, zijn mentaal zieke moeder vermoordde zijn vader waardoor hij bij zijn oom ging wonen, trouwt met zijn zeven jaar oudere nicht die ook lelijk is, hij ging niet studeren na de middelbare school en werkt in de sigarenwinkel van zijn vader, al zorgend voor zijn moeder. Maar dan, als er een Engelse officier zijn sigarenwinkel binnenkomt, is er hoop. Dankzij deze man, Dorbeck, wordt zijn leven spannender. Hij gaat het verzet in.

Het boek laat zien dat je niemand kan vertrouwen, zelfs je eigen vrouw (die ook je nicht is) niet. Als Osewoudt voor landverrader wordt opgepakt, is zijn enige kans voor vrijlating het vinden van Dorbeck. Deze is echter spoorloos en de mensen die ook contact met Dorbeck hadden gehad, getuigen tegen hem. Dit kan zijn omdat niemand Dorbeck en Osewoudt bij elkaar hebben zien staan. Bij de aanslag in de Kleine Houtstraat stond Dorbeck op de wacht, en bij de moord van Ebernus stonden Dorbeck en Osewoudt alleen in de bijkeuken. Je weet ook niet veel over Dorbeck. Alleen dat hij op Osewoudt lijkt en de opdrachten die hij hem geeft. Dorbeck is hierdoor op vrije voeten, terwijl Osewoudt de dood in het gevang tegemoet ziet. 

Hermans beschrijft zijn personages heel mooi. Zoals de onzekerheid van Osewoudt. Hij vind dat Dorbeck een beter versie van hem is, en dat Marianne, zijn minnares, voor Dorbeck zou kiezen in plaats van hem als ze Dorbeck kende. Of dan het egoïsme van Osewoudt's vrouw. Zij geeft Osewoudt aan zodat zij een relatie kan hebben met een NSB'er.

272 woorden

EXTRA
Het boek is ook verfilmd onder de naam: 'Als twee druppels water.' In deze film zitten sterke verschillen. Osewoudt heet bijvoorbeeld Ducker en is niet bepaald lelijk, net zoals zijn vrouw. 

maandag 12 november 2012

De vrouw die alles had, Kees van Beijnum

Ik heb voor school het boek "De vrouw die alles had" van Kees van Beijnum gelezen. De uitgever is de bezige bij en de eerste druk (gebonden) is uitgegeven in oktober 2002.

De auteur
Voor informatie over Kees van Beijnum ga je naar:
http://www.keesvanbeijnum.nl/web/Biografie.htm

Het plot
Claire, de hoofdpersoon, had alles wat een vrouw wensen kon. Dat was onder andere een oscar, een man, twee kinderen, een villa, een Alfa Spider, een gaaf gezicht, een platte buik en minnaars. Toen haar kinderen ouder werden en het huis uit gingen kreeg ze een alcoholverslaving. Ook ging ze steeds vaker vreemd. Ze had meerdere (zes) minnaars, de door haar genoemde zes misstappen. Het contact tussen haar en Leen (haar man) werd steeds slechter. Toen ook hij vreemd ging zaten ze in een scheiding.

Ook het contact tussen Claire en Bas werd verminderd toen Bas naar een klooster in Frankrijk ging en daarna naar het gevang ging. Toen hij verlof kreeg ging hij bij zijn moeder wonen. Van hun hechte band van nauwelijks sprake. Behoedzaam proberen moeder en zoon het mijnenveld van het verleden te omzeilen.

Voor een andere samenvatting van het plot:
http://www.scholieren.com/boekverslag/55773

De thema's van dit boek zijn moeder-zoonrelatie en misverstanden.

Mijn meningen
Ik heb dit boek gelezen toen ik vijftien jaar was. Toen ik begon met lezen wist ik niet waar ik mee moest beginnen. Ik wist maar niet over wie de schrijver het had. Hij gebruikte steeds het woord zij en ik dacht niet dat hij het steeds over dezelfde persoon had. Later kwam opeens een heel andere verhaallijn met andere hoofdpersonen. Het bleek dus dat Claire, de hoofdpersoon, een filmscenario aan het (her)schrijven was.

Tijdens het lezen is mijn mening over het boek zeker veranderd. Het verhaal werd steeds begrijpelijker. De eerste paar hoofdstukken gaan over  het verleden van Claire. Wat ze allemaal had gedaan, wie haar vrienden zijn, hoe ze aan haar baan is gekomen, gebeurtenissen met haar kinderen, enzovoorts. Dit vond ik niet interessant. Ik dacht dat later in het boek deze gebeurtenissen en gedachten terug zouden komen, maar dit is niet zo. Eigenlijk lees je dus 186 bladzijden over Claire als persoon. Later, toen Bas aan de orde kwam, werd het spannender. Je wilt heel graag weten wat Bas nou had gedaan om in de gevangenis te komen, maar dat verteld de schrijver niet. Dat stuk las gemakkelijk. Toen ik erachter kwam, werd het weer wat saaier. Dan ga je weer terug in de tijd, wanneer Claire haar man ontmoette. Je hebt gewoon geen zin om acht bladzijdes te lezen wat hun favoriete films, muziek en boeken zijn. Dat soort details kon de schrijver beter weglaten, ik vond dat erg saai en niet leuk om te lezen.

Het mooiste stuk van het boek vond ik de verklaring van de misdaad van Bas zelf. Je leeft je helemaal in. Ik zag het landschap helemaal voor me. De grot, het natte gras. Het hele boek door dacht ik dat Bas een kwajongen was en ik mocht hem ook niet. Hij kwam heel depressief over. Maar toen ik zijn verklaring las vond ik Bas echt zielig en ik snap nu waarom hij depressief is, hij heeft er een trauma aan overgehouden.

Het taalgebruik van de schrijver was erg verwarrend. In het begin (zoals ik al zei) snap je niet wat er gebeurd. Er zijn twee verhaallijnen, waarvan één dus het filmscenario van Claire is. Er is ook veel tijdwisseling wat erg verwarrend is. Eerst heeft Claire net een fles wijn op en dan is ze opeens zwanger. Ze was dus zwanger van haar eerste kind. De schrijver legt erg de nadruk op Claire en Bas, waardoor ik heel lang niet door had dat Claire een tweede kind had, een dochter. Zij kwam nauwelijks aan de orde.
Wat ook erg verwarrend was, is dat de schrijver soms alleen hoofdletters opschreef, zoals B. of H.. Ik wist maar niet of dit een persoon, een plaats of een ding was. Uiteindelijk heb ik vernomen dat het meestal een plaats was, maar dan is het toch gek dat sommige plaatsnamen wel voluit worden geschreven, zoals Rheinbach. Ook schreef hij meerdere keren B.B., wat wel een persoon was. Daarnaast kon je ook niet vaak opmaken wie wat zei. Meestal staat er na een zin 'zei Bas.' maar in dit boek niet. Ook zijn er af en toe alinea's waar de schrijver zich uitleeft met allemaal moeilijke woorden en het dus niet meer begrijpt.
Ik vond het ook indrukwekkend dat de schrijver mooie scripten kan schrijven voor Claire's filmscenario.